Milyonlarca hastanın verileriyle eğitilen sistem, EKG kayıtlarında insan gözünün genellikle fark edemediği ayrıntıları analiz ediyor.

Kalbin elektriksel aktivitesini, hızını ve ritmini ölçen EKG yaklaşık bir asırdır kalp krizi ve ritim bozukluklarının teşhisinde kullanılıyor. Ancak kalp yetmezliği veya kalp kapağı hastalıklarının kesin değerlendirilmesi için genellikle ekokardiyografi olarak bilinen kalp ultrasonuna ihtiyaç duyuluyor.

Yeni yapay zeka sisteminin, bu hastalıklar açısından yüksek risk taşıyan kişilerin daha erken belirlenmesine yardımcı olabileceği belirtiliyor.

Teknolojiye ilişkin sonuçlar, Münih’te düzenlenen Avrupa Kardiyoloji Derneği’nin yıllık kongresinde açıklandı.

ABD’de 67 bin hastanın dahil edildiği çalışmada sistem, kalp yetmezliği bulunan kişilerin yüzde 81’ine, kalp kapağı hastalığı bulunanların ise yüzde 90’ına kadarını doğru şekilde belirleyebildi.

Araştırmayı finanse eden British Heart Foundation’ın klinik direktörü ve kardiyolog Dr. Sonya Babu-Narayan, yapay zekanın EKG sonucunu “göz açıp kapayıncaya kadar” değerlendirebilmesinin heyecan verici olduğunu söyledi.

Babu-Narayan, teknolojinin bütün kalp hastalarını tespit edemeyeceğini ancak yüksek risk taşıyan kişilerin daha hızlı ileri tetkiklere yönlendirilmesini sağlayabileceğini belirtti.

Araştırmacılar, sistemin kalp yetmezliği veya kalp kapağı hastalığını kesin olarak teşhis etmek ya da dışlamak için tek başına kullanılamayacağına dikkat çekiyor.

Bunun yerine yapay zeka, hastanın söz konusu hastalıklara sahip olma ihtimalinin yüksek olduğunu gösterebiliyor. Bu kişiler standart bekleme listelerinde aylarca beklemek yerine daha hızlı şekilde ekokardiyografiye yönlendirilebilecek.

Imperial College London Kardiyoloji Profesörü Fu Siong Ng, hastaların doktorlarının yönlendirmesinden sonra kalp ultrasonu için çoğu zaman aylarca beklemek zorunda kaldığını belirterek, teknolojinin en yüksek risk grubundaki hastaların önceliklendirilmesine yardımcı olabileceğini söyledi.

Ng ayrıca sistemin başka nedenlerle EKG çektiren ve henüz kalp hastalığından şüphelenilmeyen kişilerde de hastalık belirtilerini tesadüfen ortaya çıkarabileceğini ifade etti.

Araştırmaya liderlik eden Dr. Ahmed El-Medany ise sistemi “insanüstü yapay zeka” olarak nitelendirdi. Araştırmacıların sonraki hedeflerinden biri, sağlık çalışanlarının kullanabileceği yapay zeka destekli taşınabilir EKG cihazları geliştirmek.

Kongrede ayrıca Tokyo Üniversitesi ve Tokyo Bilim Enstitüsü araştırmacılarının geliştirdiği başka bir yapay zeka sistemi de tanıtıldı. Sistem, beş saniyelik yüz videolarını analiz ederek yüksek tansiyon ve tip 2 diyabet riskini belirlemeyi amaçlıyor.

Yapay zeka kalp hastalığını saniyeler içinde yakaladı yazısı ilk önce Bella Türkiye üzerinde ortaya çıktı.

Eli Lilly & Co.’nun piyasa değerini 1 trilyon dolar sınırının üzerine taşıyan ve Danimarkalı üretici Novo Nordisk A/S’yi bir dönem Avrupa’nın en değerli şirketi konumuna getiren sürece benzer bir yükselişin saç dökülmesi alanında da gerçekleşebileceği öngörülüyor.

ABD’de yaklaşık 50 milyon erkek ve 30 milyon kadını etkileyen genetik saç dökülmesi sorununa yönelik olarak, 1990’lı yılların sonundan bu yana onaylanmış yeni bir ilaç yok.

Saç ekimi ameliyatına uygun olmayan ya da bu operasyonu karşılayamayan kişiler için mevcut seçenekler büyük ölçüde reçetesiz satılan minoksidil ve reçeteli finasterid ile sınırlı kalıyor.

Ancak minoksidilin kalp çarpıntısı, finasteridin ise cinsel istek azalması gibi olumsuz yan etkilere yol açabildiği belirtiliyor.

Yeni tedavi arayışları, kellik üzerine çalışan biyoteknoloji şirketlerinin hisselerine doğrudan yansıdı.

Bloomberg’ün haberine göre şubat ayında halka arz edilen Veradermics Inc. hisseleri yaklaşık yüzde 500 oranında değer kazanırken, Absci Corp. hisseleri 2026 yılı genelinde iki katından fazla artış gösterdi.

Zürih borsasında işlem gören Cosmo NV de erkek tipi kellik tedavisi için yürüttüğü deneysel çalışmalarda olumlu sonuçlar bildirdi.

Cosmo tarafından geliştirilen klaskoteron adlı topikal solüsyon, saç köklerindeki hormonu bloke ederek erkek tipi saç dökülmesini doğrudan kaynağında hedefliyor.

Şirket, bu tedaviyi portföyündeki en büyük ticari fırsat olarak nitelendirirken, 2027 yılının ilk çeyreğinde ABD Gıda ve İlaç Dairesine (FDA) yeni ilaç başvurusu yapmayı planlıyor.

Aracı kurum Jefferies analistleri, yetkin bir ticari ortak bulunması durumunda ilacın küresel satışlarının 3 milyar dolara ulaşabileceğini tahmin ediyor.

Veradermics, nisan ayında minoksidilin tablet formülasyonuyla erkek tipi saç dökülmesinde olumlu sonuçlar elde ettiğini açıkladı.

Şirket temmuz ayında ise saç seyrelmesi yaşayan kadınlar için yürüttüğü orta aşama klinik verilerini duyurdu.

Söz konusu ilacın FDA’den onay alması durumunda, kadın tipi saç dökülmesine yönelik onaylanmış ilk hap olabileceği kaydediliyor.

Yapay zeka desteğiyle ABS-201 kodlu erken aşama bir enjeksiyon tedavisi geliştiren Absci firmasının ise bu yılın ikinci yarısında ara klinik verileri açıklaması bekleniyor.

Analistler, kellik tedavilerinin obezite ilaçlarından farklı olarak doğrudan bir sağlık krizine işaret etmediğine ve bu nedenle sigorta kapsamına girme olasılığının düşük olduğuna dikkat çekiyor.

Tüketicilerin masrafları kendi ceplerinden karşılamak zorunda kalacağı bir pazar olmasına rağmen, sektöre yönelik ticari beklentiler güçlü kalmayı sürdürüyor.

İlaç geliştirme süreçlerinin yüksek risk barındırdığına ve başarısızlık ihtimallerine işaret eden uzmanlar, GLP-1 sınıfı ilaçlardan önceki birçok obezite ilacının iflasla sonuçlandığını hatırlatıyor.

Diğer taraftan, biyoteknoloji alanındaki analistler, etkili ve güvenli bir kellik ilacının piyasaya sunulmasının çok büyük bir tüketici pazarını harekete geçireceğini öngörüyor.

Obeziteye çare bulundu, sıra kellikte yazısı ilk önce Bella Türkiye üzerinde ortaya çıktı.

Ancak uzmanlar, bireylerin günlük sıvı ihtiyacının sanılandan daha az olabileceğini ve bu miktarın kişisel özelliklere göre değişiklik gösterdiğini vurguluyor.

Vücut ağırlığının yüzde 60’ından fazlasını oluşturan su, tüm hayati fonksiyonlar için temel bir gereksinim niteliğinde.

Yetersiz sıvı alımı, önlenebilir hastaneye yatışların başlıca nedenlerinden biri olan dehidrasyona yol açabiliyor.

Wall Street Journal (WSJ) gazetesine konuşan Arizona Eyalet Üniversitesi Hidrasyon Bilimi Laboratuvarı’nın kurucu direktörü Stavros Kavouras, hidrasyon alanında yeterince kaliteli araştırma bulunmadığına dikkat çekerek, “Su, unutulmuş bir besin öğesidir. Kalori içermediği için üzerine konuşulmuyor” değerlendirmesinde bulunuyor.

En sık referans verilen kılavuzlardan biri olan Ulusal Tıp Akademisi (NAM) verileri, erkekler için günde toplam 3,7 litre, kadınlar için ise 2,7 litre sıvı alımını öneriyor.

Fakat bu tavsiye yalnızca doğrudan içilen suyu değil, toplam sıvı miktarını kapsıyor. Araştırmalar, günlük sıvı alımının yaklaşık yüzde 20’sinin doğrudan tüketilen gıdalardan sağlandığını gösteriyor.

Kavouras, gıdalardan gelen miktar düşüldüğünde kadınlar için geriye yaklaşık iki litre, erkekler için ise üç litre içecek kaldığını belirtiyor.

ABD’deki ortalama bir porsiyon baz alındığında bu miktar kadınlarda günde 4 ila 6, erkeklerde ise 6 ila 8 bardağa denk geliyor.

Sıvı ihtiyacı cinsiyet, vücut yapısı, fiziksel aktivite düzeyi ve çevre koşullarına göre büyük farklılıklar gösteriyor.

Washington’daki Georgetown Üniversitesi Endokrinoloji ve Metabolizma Bölüm Başkanı Dr. Joseph G. Verbalis, WSJ’ye verdiği demeçte, maraton antrenmanı yapan birinin hareketsiz bir bireye kıyasla çok daha fazla sıvıya ihtiyaç duyacağını belirterek, “Bu miktar bireyin ağırlığına, terleme oranına ve ortam sıcaklığına bağlı olarak belirgin şekilde değişir” diyor.

Önerilen miktarın altında sıvı tüketmek sağlık üzerinde olumsuz etkilere yol açabiliyor.

Kavouras’ın laboratuvarı tarafından yürütülen çalışmalar, akut dehidrasyon belirtileri (bayılma veya kafa karışıklığı gibi) göstermeyen ancak kronik olarak yetersiz sıvı tüketen bireylerde Tip 2 diyabet, kalp hastalıkları ve demans riskinin daha yüksek olduğunu ortaya koyuyor.

Connecticut’taki Hartford Üniversitesi Hidrasyon Sağlığı Merkezi Direktörü Colleen Muñoz da kronik düşük su tüketiminin tekrarlayan idrar yolu enfeksiyonları, böbrek taşları ve bazı böbrek hastalıkları riskini artırdığını kaydediyor.

KAVHE, ÇAY VE DİĞER İÇECEKLER HİDRASYONA DAHİL Mİ?

Uzmanlar, günlük sıvı ihtiyacının neredeyse her türlü içecekten karşılanabileceğini ifade ediyor.

Sade kahvenin yüzde 99’unun sudan oluştuğuna dikkat çeken Tufts Medicine MelroseWakefield Hastanesi Klinik Beslenme Müdürü Juli MacKenna, “Kahvenin idrar söktürücü olduğu ve vücudu susuz bıraktığı yönünde bir efsane var, ancak bu doğru değil. İdrara çıkmayı biraz artırabilir fakat kahve de sıvı alımına sayılır” ifadelerini kullanıyor.

Buna karşın alkolün idrar söktürücü özelliği nedeniyle vücuttan su atılmasına yol açtığı teyit ediliyor. Süt, meyve suyu ve maden suyu da sıvı gereksinimini karşılıyor.

Kavouras, “Maden suyu da sudur; tüketmenizde bir sakınca yoktur” diyor. Ancak uzmanlar gereksiz kalori ve şeker alımını önlemek amacıyla ana kaynağın su olmasını öneriyor.

Yeterli sıvı alınıp alınmadığını anlamanın en basit yolu idrar rengi ve tuvalete çıkma sıklığı olarak gösteriliyor.

Koyu sarı idrar yetersiz sıvı alımına, tamamen şeffaf idrar ise aşırı sıvı tüketimine işaret ediyor.

Muñoz, hedefin açık sarı renk olması gerektiğini, yetersiz sıvı alımının baş ağrısı, yorgunluk ve kafa karışıklığı gibi belirtiler de verebileceğini vurguluyor.

Nadir görülmekle birlikte aşırı su tüketimi de risk taşıyor.

Özellikle dayanıklılık sporcularında aşırı sıvı alımına bağlı olarak kandaki sodyum seviyesinin tehlikeli derecede düşmesi sonucu hiponatremi adı verilen hayati risk oluşabiliyor.

Konjestif kalp yetmezliği ile böbrek ve karaciğer yetmezliği gibi durumlarda hastaların sıvı alımını kısıtlaması gerekirken, böbrek taşı riski taşıyanlara tam tersine daha fazla su tüketmesi tavsiye ediliyor.

Buffalo Üniversitesi’nde susuzluk mekanizmasını araştıran biyolojik bilimler profesörü Derek Daniels, böbreklerin su dengesini korumada son derece yetkin olduğunu vurguluyor.

Uzmanlar, yaşlılık veya bazı ilaçların susuzluk hissini azaltabileceği uyarısında bulunmakla birlikte, genel kural olarak yemeklerle birlikte ve susadıkça su içmenin çoğu birey için yeterli hidrasyon sağladığını belirtiyor.

Çok su içmek gereksiz olabilir yazısı ilk önce Bella Türkiye üzerinde ortaya çıktı.

Dünya genelinde 1,3 milyardan fazla kişinin hipertansiyonla yaşadığı tahmin ediliyor. Yüksek tansiyon; kalp krizi, felç, böbrek hastalıkları ve erken ölüm riskini önemli ölçüde artırıyor.

Araştırma, Almanya’nın Münih kentinde düzenlenen Avrupa Kardiyoloji Derneği’nin yıllık kongresinde sunuldu.

Çalışmanın yazarı, Seul’deki Kore Üniversitesi’nden Dr. Nawon Lee, yetersiz uykunun vücut üzerinde fazladan stres yarattığını belirterek, “Kalp ve kan damarlarının daha fazla çalışmasına neden oluyor ve kan basıncını yükseltebiliyor” dedi.

Lee, hafta sonu biraz daha fazla uyumanın vücudun toparlanmasını sağlayabileceğini ve bu stresin bir bölümünü azaltabileceğini söyledi.

“İnsanlar hafta sonu biraz daha uzun uyudukları için kendilerini tembel ya da suçlu hissetmemeli” diyen Lee, hafta boyunca yeterince uyuyamayan kişilerde hafta sonu ek uykunun vücudun uyku kaybını telafi etmesinin doğal bir yolu olabileceğini ifade etti.

Araştırmada Güney Kore’de yaklaşık 40 bin yetişkin yedi yıl boyunca takip edildi. Hafta sonu telafi uykusu, kişilerin hafta sonu uyku süresiyle hafta içi uyku süresi arasındaki fark üzerinden hesaplandı.

Sonuçlara göre hafta sonu daha fazla uyumak, genel olarak hipertansiyon görülme olasılığında yüzde 6’lık azalmayla ilişkilendirildi.

Fiziksel olarak hareketsiz kabul edilen kişilerde ise bu oran yüzde 6,9’a çıktı.

Araştırmacılar, en ideal telafi uykusu süresinin 1 saat 27 dakika olduğunu belirledi. Hafta sonları bu kadar fazla uyuyan kişilerde yüksek tansiyon görülme olasılığı yüzde 9 daha düşük bulundu.

Yeterince uyumamanın, kan basıncının gece saatlerinde normal şekilde düşmesini engellediği biliniyor. Bu durum da zaman içinde hipertansiyon gelişme riskini artırabiliyor.

Bununla birlikte araştırmacılar, hafta sonu ne kadar fazla uyunursa o kadar iyi olduğu sonucunun çıkarılmaması gerektiğini vurguladı.

Çalışmada hafta sonları normalden dört saatten fazla uyuyan kişilerde hipertansiyon riskinin yükseldiği görüldü.

Lee, “Hafta içi uyku yoksunluğu yaşayan kişilerde, eksik uykunun telafi edilmesinin sağladığı fayda, düzensiz uyku programının potansiyel zararından daha büyük olabilir” dedi.

Ancak telafi uykusunun aşırıya kaçması halinde uyku düzenindeki düzensizlik ve vücudun sirkadiyen ritmindeki bozulmanın artabileceğini belirten Lee, bunun olumlu etkiyi ortadan kaldırabileceğini kaydetti.

Lee, düzenli yatış ve kalkış saatlerinin sağlık açısından hâlâ önemli olduğunu vurgulayarak, “Ancak makul miktarda telafi uykusu faydalı olabilir ve insanların bunun için kendilerini kötü hissetmesine gerek yok” ifadelerini kullandı.

Araştırmaya katılmayan İngiliz Kalp Vakfı Klinik Direktörü ve kardiyolog Dr. Sonya Babu-Narayan da iş, aile ve sosyal yaşam nedeniyle birçok kişinin hafta içinde yeterince uyuyamadığını söyledi.

Babu-Narayan, araştırmanın fiziksel aktivitenin ihmal edilebileceği anlamına gelmediğini vurgularken, “Ancak şimdilik, hafta sonu biraz geç kalktığımız için kendimizi suçlu hissetmemize gerek olmayabilir” dedi.

Hafta sonu uykusuna dair yeni araştırma yazısı ilk önce Bella Türkiye üzerinde ortaya çıktı.

TÜKÜRÜKTEKİ MİNERALLERİ KULLANIYOR

Geliştirilen jel, diş yüzeyine uygulandığında aşınmış bölgelerdeki küçük boşluk ve çatlaklara yerleşiyor. Ardından ağızda doğal olarak bulunan kalsiyum ve fosfat iyonlarını kullanarak yeni mineral kristallerinin büyümesini sağlıyor.

Bu kristaller rastgele oluşmuyor. Mevcut diş minesinin kristal yapısını takip ederek büyüyor ve zamanla doğal mineye benzeyen organize bir tabaka meydana getiriyor. Araştırmacılar bu sürecin, çocukluk döneminde diş minesinin oluşmasını sağlayan doğal mekanizmayı taklit ettiğini belirtiyor.

FIRÇALAMA VE ÇİĞNEME TESTİNDEN GEÇİRDİLER

Ekibin üzerinde durduğu konulardan biri de yeniden oluşturulan tabakanın günlük kullanıma dayanıp dayanamayacağıydı. Bunun için dişler fırçalama, çiğneme ve asitli yiyeceklere maruz kalma gibi gerçek hayattaki koşulları taklit eden testlerden geçirildi.

Araştırmacılar, oluşan yeni mineral dokunun mekanik özelliklerinin sağlıklı diş minesine benzer şekilde davrandığını bildirdi. Teknolojinin özellikle mine aşınması ve diş hassasiyetinin tedavisinde kullanılabileceği düşünülüyor.

GELECEK YIL KULLANIMA SUNULMASI HEDEFLENİYOR

Çalışmanın arkasındaki ekip teknolojiyi laboratuvarla sınırlı bırakmak istemiyor. Araştırmacılar bunun için Mintech-Bio adlı bir şirket kurdu ve ilk ürünü 2027 yılında kullanıma sunmayı hedefliyor.

Teknolojinin ilerleyen dönemde diş minesindeki aşınmaların onarılması, hassasiyetin azaltılması ve mevcut restorasyonların desteklenmesi gibi farklı alanlarda değerlendirilmesi planlanıyor. Araştırmanın temel bulguları Nature Communications dergisinde yayımlandı.

Diş çürümesi tarihe karışabilir yazısı ilk önce Bella Türkiye üzerinde ortaya çıktı.

Ancak bu davranışların sürekli hale gelmesi başka…

Psikologlar, narsistik özellikleri değerlendirirken kişinin kendisini nasıl gördüğüne, başkalarının başarılarına nasıl tepki verdiğine ve yakın ilişkilerinde nasıl davrandığına dikkat ediyor.

Günümüzde ise aşırı narsistik özelliklerin kişinin yaşamında ciddi sorunlara yol açması durumunda Narsistik Kişilik Bozukluğu adı verilen klinik durumdan söz ediliyor.

Psikolog Dr. Carmen Harra, narsisizm üzerine yaptığı değerlendirmelerde sağlıklı özgüven ile narsisizm arasındaki farka dikkat çekiyor.

Harra’ya göre kişinin kendisine değer vermesi sağlıklı bir durumken, bunu başkalarının değerini görmezden gelecek noktaya taşımak farklı bir tablo ortaya çıkarabiliyor.

Uzmanların kullandığı yöntemlerden biri, kişiye farklı sosyal durumlar üzerinden kendisini değerlendirmesini sağlayan sorular yöneltmek.

İşte bu kapsamda öne çıkan 12 soru…

NARSİST MİSİNİZ?

1. Gurur duyduğum bir şeyi başardığımda aklıma gelen ilk düşünce ne olur?

Başarınızın kendisini mi önemsiyorsunuz, yoksa bunu başkalarına göstermek ve takdir edilmek mi daha önemli?

2. İstediğim bir takdiri veya ödülü başka biri aldığında nasıl tepki veririm?

Başkasının başarısını samimiyetle kutlayabiliyor musunuz, yoksa o kişinin bunu hak etmediğini düşünmeye mi başlıyorsunuz?

3. Yakın bir ilişkide benim için en önemli şey nedir?

Güven, sevgi ve karşılıklı anlayış mı ön planda? Yoksa ilgi görmek, kontrolü elinizde tutmak veya sürekli önceliklendirilmek mi?

4. Sosyal medyada en çok neyi seviyorum?

Arkadaşlarınızla iletişim kurmak ve içerik takip etmek mi hoşunuza gidiyor, yoksa aldığınız beğeni ve yorumlar kendinizi değerli hissetmenizde önemli bir rol mü oynuyor?

5. Kimseyi tanımadığım kalabalık bir partiye girdiğimde ne yaparım?

Yeni insanlarla tanışmaya mı çalışırsınız, yoksa kısa sürede ilginin üzerinizde olmasını mı beklersiniz?

6. İş yerinde biri bana yapıcı bir eleştiri yönelttiğinde nasıl tepki veririm?

Eleştiriyi değerlendirip kendinizi geliştirmeye mi çalışırsınız, yoksa bunu kişisel bir saldırı olarak görüp karşı tarafı suçlamaya mı yönelirsiniz?

7. Biri duygularımı incittiğinde nasıl davranırım?

Yaşadığınız kırgınlığı açıkça ifade edip sorunu çözmeye mi çalışırsınız, yoksa karşı tarafı cezalandırmak, suçlamak veya aynı şekilde incitmek mi istersiniz?

8. Arkadaşlarımın benimle vakit geçirmekten hoşlandığını düşünüyorum çünkü…

Bu soruya vereceğiniz cevap, kendinizi başkalarının gözünden nasıl gördüğünüz hakkında fikir verebilir.

Arkadaşlarınızın sizi anlayışlı, eğlenceli ve güvenilir bulduğunu mu düşünüyorsunuz, yoksa sizi özel, başarılı veya diğerlerinden üstün olduğunuz için tercih ettiklerini mi?

9. Geçmiş ilişkilerime baktığımda deneyimlerimi en iyi hangi ifade açıklıyor?

İlişkilerinizde yaşanan sorunlarda kendi payınızı görebiliyor musunuz?

Yoksa geçmişte yaşadığınız problemlerin sorumluluğunu çoğunlukla eski partnerlerinize mi yüklüyorsunuz?

10. Aşağıdaki ifadelerden hangisi beni en iyi anlatıyor?

Kendinizi değerlendirirken güçlü yönleriniz kadar eksiklerinizi de görebiliyor musunuz?

Kendiniz hakkında gerçekçi bir değerlendirme yapabilmek, narsistik özelliklerin anlaşılması açısından önemli unsurlardan biri olarak değerlendiriliyor.

11. Biri beni kırdıktan sonra samimi şekilde özür dilediğinde ne yaparım?

Özür dileyen kişinin pişmanlığını kabul edip ilişkiyi onarmaya mı çalışırsınız?

Yoksa karşı tarafın özrünün yeterli olmadığını düşünerek onu uzun süre cezalandırmayı mı tercih edersiniz?

12. Şu cümleyi tamamlayın: Çoğu insan beni…

Bu son soru, kişinin kendisi hakkında nasıl bir imaj taşıdığını ortaya çıkarmayı amaçlıyor.

Cümleyi “başarılı”, “özel”, “çekici”, “zeki” gibi ifadelerle mi tamamlıyorsunuz, yoksa insanların sizi daha çok “anlayışlı”, “güvenilir”, “yardımsever” veya “iyi bir arkadaş” olarak tanımladığını mı düşünüyorsunuz?

Narsist olup olmadığınızı anlamak için 12 soru yazısı ilk önce Bella Türkiye üzerinde ortaya çıktı.

Ancak ölçülü tüketilmediğinde kahvenin de kısa ve uzun vadede bazı sağlık sorunlarına yol açabileceğine dikkat çeken İç Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Osman Erk, bu konuda önemli bilgiler paylaşıp, bazı uyarılarda bulundu…

Baş ağrılarını giderebilir

Bu fayda kişiye ve doza bağlıdır. Az miktarda kafein damarları daraltarak ağrı kesici etkisi gösterir. O yüzden birçok baş ağrısı ilaçların içinde kafein vardır. Örneğin migren atağının başında 1 fincan kahve bazı hastalara iyi gelebilir.

Hangi sorunlar yaşanabilir

Fazla kahve tüketimi vücutta şu sorunlara yol açar:
Sinir sistemi 
Çarpıntı ve anksiyete: Fazla kafein kalp ritmini hızlandırır, huzursuzluk yapar.
Uyku bozukluğu: 6 saat öncesine kadar içilen kahve bile uykuyu böler.
Baş ağrısı: Fazla kafein damarları daraltır. Sonra kafein azalınca damarlar genişler ve şakaklarda zonklama şeklinde “kafein baş ağrısı” olur.
Her gün 2-3 fincan içip birden bırakırsanız bu da yoksunluk baş ağrısına yol açar. Kafein bağımlılık yapar. Vücut alışınca “yokluğu” ağrıyla sinyal verir. 

Sindirim sistemi
Mide yanması, reflü: Kahve mide asidini artırır. Ülseri ve reflüsü olanlarda şikayet artar. Sık idrara çıkma: Diüretik etki yapar, susuz bırakabilir.

Bağımlılık-Yoksunluk: 
İlk günkü etkiyi almak için doz artırmak zorunda kalınabilir. Aniden bırakınca baş ağrısı, hâlsizlik, sinirliliğe yol açabilir.

Diğer olumsuz etkileri

Tansiyon: Geçici yükseltir. Tansiyon hastaları fazla tüketimden kaçınmalıdır. Demir emilimi: Yemekle ya da yemekten hemen sonra içilirse demir emilimini % 60’a kadar düşürebilir. Kemik erimesi: Fazla kahve tüketimi; ileri yaşlarda osteoporoza (kemik erimesi ve bu nedenle kemik kırıklarında artış riski) yol açabilir.

Hücreleri korur

Kahve, antioksidan aldığımız içeceklerden biridir. Serbest radikallerle savaşıp, hücre yaşlanmasını yavaşlatıcı etkisi de mevcuttur.

Faydaları da göz ardı edilmemeli

Kahvede kafeinin dışında ayrıca başta polifenoller olmak üzere bol miktarda antioksidan madde bulunur. Dolayısıyla ölçülü tüketildiğinde sağlığa birçok faydası vardır. 

Karaciğer yağlanmasını engeller

Araştırmalara göre günde 2-3 fincan kahve içenlerde karaciğer yağlanması, kronik karaciğer hastalığı, karaciğer kanseri daha az sıklıkla görülmektedir. Yine günde 4 fincan kahve içenlerde hepatit C hastalığı daha hafif seyretmektedir.

Kilo vermeye yardımcı olur

Kahvenin içinde bulunan kimyasallardan olan kafein, klorojenik asit gibi bileşikler sistemi hızlandırıp, metabolizmayı uyararak zamanla kilo kaybına neden olmaktadır. 

Bağırsak florasına iyi gelir

Kahvede binlerce kimyasal ve çeşitli polifenollerin yanı sıra yüksek miktarda lif vardır. Bunlar bağırsak florasına yararlıdır. Yani kahve ılımlı ölçüde tüketildiğinde bağırsak sağlığı için de gerekli bir içecek olarak değerlendirilmektedir. 

Güvenli miktar nedir?

Sağlıklı yetişkin için günde 300-400 mg kafein yani yaklaşık 3-4 fincan filtre kahve yeterlidir. (1 fincan Türk kahvesi: 60-80 mg kafein)

Azaltma yolları

-Yavaş yavaş azaltın. Günde 6 fincan içiyorsanız, önce 5’e, sonra 4’e, 3’e düşürün.
-Kahveyi büyük fincanda içiyorsanız, fincanı küçültün.
-Son kahvenizi en geç saat 16:00’dan önce için.
-Yoksunluk yaşamamak için bir gün kahve içmeyin ve kendinize favori içecekler bulun. Örneğin kahve yerine bol su, tarçınlı süt ya da doğal bitki çayı için.
-Mideniz hassas ise aç karnına kahve içmeyin. Mide yanınca vücut daha fazla kahve ister. Yanında mutlaka su tüketin.

Parkinson-Alzheimer riskini azaltır

Kafein beyni uyarır, reaksiyon süreni Adenozini bloke edip “yorgunluk” sinyalini geciktir. Dozunda kahve tüketiminin özellikle erkeklerde Parkinson hastalığı riskini azalttığını ortaya koyan bilimsel çalışmalar mevcuttur. Alzheimer riskini azalttığı da bazı araştırmalarla ortaya konmuştur.

Diyabeti önleyici rolü vardır

Birçok çalışmada günde 3 fincan kahve içmenin insülin direncini azaltarak, Tip 2 diyabet riskinde yüzde 30 kadar azalmaya yol açtığı saptanmıştır. 

Böbrek taşı oluşumunu azaltır

Kahvede bulunan kafein diüretik etkisiyle idrar yollarını sürekli temizleyip taş oluşumunun önüne geçer. Yapılan bilimsel çalışmalarda kahve içenlerde, kahve içmeyenlere göre taş oluşumu daha az bulunmuştur.

Kahvenin fazlası vücudu nasıl etkiler? yazısı ilk önce Bella Türkiye üzerinde ortaya çıktı.

Fakat yoğurdun o yumuşak ve tatlı lezzetini uzun süre koruyabilirsiniz.

Maya seçiminden saklama koşullarına kadar yapacağınız küçük değişikliklerle ekşi tattan tamamen kurtulabilirsiniz.

Maya seçimine ve mayalama süresine dikkat edin

Yoğurdun ekşimesini önlemenin ilk adımı doğru maya kullanmaktan geçiyor. Ekşimiş veya beklemiş yoğurt yerine taze ve hafif tatlı bir yoğurtla maya tutmak, sonucun da lezzetli olmasını sağlıyor.

Bir diğer kritik nokta ise mayalanma süresi ve sıcaklığı. Çok sıcak ortamda mayalamak veya yoğurdu kıvamını aldıktan sonra sıcakta bekletmeye devam etmek asit oranını artırarak ekşimeye yol açıyor. Mayalanma biter bitmez yoğurdu hemen buzdolabına kaldırmak fermantasyonu yavaşlatıyor.

Buzdolabında saklarken bu hataları yapmayın

Kullanacağınız zaman sadece ihtiyacınız kadarını dışarı çıkarın. Yoğurdun dışarıda kalması ekşime sürecini hızlandırır.

Yoğurt kabının kapağının uzun süre açık kalmaması ve buzdolabının yeterince soğuk olması gerekir.

Yoğurdun içine ıslak veya kullanılmış kaşık sokmak tat değişikliklerine neden olur. Her seferinde temiz bir kaşık kullanmaya özen gösterin.

Yoğurt neden çabuk ekşiyor? yazısı ilk önce Bella Türkiye üzerinde ortaya çıktı.

İnciri ısırırken hissettiğimiz o küçük çıtırtının aslında bir arı kalıntısı olduğu iddiası, uzun zamandır sosyal medyada dolaşıp duruyordu.

İncir yerken içimize kurt düşüren bu iddiaya bilim insanları son noktayı koydu.

Mesele sanıldığı gibi değil

Doğada bazı yabani incir türleri ile mini incir arıları arasında oldukça ilginç bir yardımlaşma var.

Arılar incirin içine girerek hem tozlaşmayı sağlıyor hem de çoğalıyor. Ancak bu durum, “Yediğimiz her incirde arı var” anlamına kesinlikle gelmiyor.

Özellikle pazar ve marketlerden alıp severek tükettiğimiz kültür incirlerinin çoğunun meyve vermek için arıya ihtiyacı bile yok. Bu incirler, arı olmadan da kendi kendine büyüyüp olgunlaşabiliyor.

Peki o çıtırtı nereden geliyor?

Gelelim herkesin merak ettiği o çıtırtı meselesine… İncir yerken ağzınıza gelen o kıtır kıtır yapının arıyla hiçbir ilgisi yok. O hissi yaratan şey, doğrudan incirin kendi minik çekirdekleri.

İncir yerken gelen çıtır çıtır sesin nedeni ortaya çıktı yazısı ilk önce Bella Türkiye üzerinde ortaya çıktı.

Son zamanlarda birçok sürücünün kullandığı basit bir yöntem sayesinde arabanın içi uzun süre ferah kalıyor.

İhtiyacınız olan tek şey ise evinizdeki sıradan bir tahta çamaşır mandalı…

Mandalın üzerine parfüm damlatın

Tahta mandal gözenekli bir malzeme olduğu için üzerine damlatılan kokuyu derinlemesine emiyor.

Klima veya havalandırma fanı çalıştığında esen hava akımı, ahşaba hapsolan esansı yavaş yavaş araç içine yayarak doğal bir oda spreyi görevi görüyor.

Temiz ve tamamen kuru bir ahşap mandal seçin. Mandalın üzerine sevdiğiniz bir uçucu yağdan veya parfümden sadece 2-3 damla damlatın.

Sıvının ahşap tarafından emilmesi için birkaç saniye bekleyin. Mandalı arabanızın havalandırma ızgaralarından birine tutturun. Fanı çalıştırarak aromanın araç içine yayılmasını sağlayın.

Mandal kokusunu kaybettiğinde aynı işlemi birkaç damlayla yenilemeniz yeterli olacaktır.

Arabanın klima ızgarasına tahta mandal takıyorlar yazısı ilk önce Bella Türkiye üzerinde ortaya çıktı.